Treść książki
Przejdź do opcji czytnikaPrzejdź do nawigacjiPrzejdź do informacjiPrzejdź do stopki
SekcjaA–Strukturaatomu
A1ATOMIJEGOJĄDRO
Hasła
Elektronyijądra
Strukturajądra
Izotopy
Promieniotwórczość
Atomskładasięzniezmierniemałego,dodatnionaładowanegojądra
otoczonegoujemnienaładowanymielektronami,poddanymi
działaniusiłprzyciąganiaelektrostatycznego.Powstawaniewiązań
chemicznychzmieniasposób,wjakielektronyporuszająsięwokół
jąderatomowych,natomiastnasamejądraniemaonowpływu.
Wskładjąderwchodządodatnionaładowaneprotonyielektrycznie
obojętneneutrony.Liczbaprotonówodpowiadaliczbieatomowej(Z)
pierwiastka.Silnymoddziaływaniomprzyciągającymmiędzy
protonamiineutronamiprzeciwstawiająsięsiłyelektrostatycznego
odpychaniamiędzyprotonami.Rolaodpychaniarośniewrazze
wzrostemZidlategoliczbatrwałychpierwiastkówjestograniczona.
Izotopytoodmianypierwiastka,mającetęsamąliczbęatomową,ale
różnąliczbęneutronów.Wielepierwiastkówwystępujewnaturze
jakomieszaninaizotopówobardzozbliżonychwłaściwościach
chemicznych.
Nietrwałejądraulegająrozpadowi,emitująccząstkiowysokiej
energii.Wszystkiepierwiastki,dlaktórychZ>83,są
promieniotwórcze.NaZiemiwystępujązarównodługowieczne
pierwiastkiradioaktywne,jakrównież—wmniejszychilościach—
pierwiastkikrótkożyciowe.
TematypokrewneAktyniaktynowce(I2)
Pochodzenieirozpowszechnienie
pierwiastków(J1)
Elektronyijądra
DobrzeznanyplanetarnymodelatomuzostałstworzonyprzezRuther-
fordawroku1912jakokonsekwencjadoświadczeńprowadzonychprzez
GeigeraiMarsdena,którewykazały,żeprawiecałamasaatomusku-
pionajestwdodatnionaładowanymjądrze.Przyciągaonoujemnie
naładowaneelektronyzapośrednictwemsiłelektrostatycznych.Ruther-
forduważał,żeelektronykrążąpoorbitachwokółjądrawpodobny
sposób,jakplanetyokrążająSłońce.Wkrótcezorientowanosię,żedo
poprawnegoopisuatomówniezbędnajestteoriakwantowa;choćmodel
planetarnynadalpozostajeużytecznąanalogiązaczerpniętązeświata
makroskopowego,przyprzejściunamikroskopowypoziomzjawiskato-
mowychnależyporzucić—lubzmodyfikować—wielepojęćfizycznych
nadającychsiędoopisuobiektówznanychnamzbezpośredniego
doświadczenia.